Άσος των Πεντάκλων: σημασία και συμβολισμός της κάρτας Ταρό

Η κάρτα με μια ματιά

Η εικόνα της κάρτας

Στο Ταρό Sol da Alma, ένα χέρι βγαίνει από το αριστερό περιθώριο της κάρτας, με την παλάμη προς τα πάνω, και πάνω του αιωρείται — χωρίς να το αγγίζει — ένας μεγάλος χρυσός δίσκος με ένα λευκό, φωτεινό αστέρι στο κέντρο, από όπου ξεκινούν λεπτές ακτίνες προς όλες τις κατευθύνσεις. Πίσω από τον δίσκο ο ουρανός είναι τιρκουάζ, με ανοιχτόχρωμα σύννεφα χρυσωμένα από τον ήλιο, και μακριά υψώνονται γαλαζωπά βουνά. Κάτω, ένας ρόδινος τοίχος διασχίζει την κάρτα· στη μέση ανοίγει μια αψίδα σκεπασμένη με λευκά και ροδαλά τριαντάφυλλα, και μέσα από την αψίδα φαίνεται μια πράσινη κοιλάδα και άλλα βουνά. Ένα μονοπάτι από πέτρινες πλάκες, με χαμηλούς φράχτες από πυξάρι στις δύο πλευρές, οδηγεί από το πρώτο πλάνο ως την αψίδα. Δεξιά και αριστερά φυτρώνουν λευκοί κρίνοι, και στις γωνίες υπάρχουν δέντρα με πλούσιο φύλλωμα.

Στο Rider-Waite-Smith, του 1909, τα κύρια στοιχεία είναι τα ίδια, και από αυτά ξεκίνησε η ζωγραφική του Sol da Alma: ένα χέρι βγαίνει από ένα σύννεφο και κρατά ένα μεγάλο χρυσό πεντάκλο — ένα νόμισμα με ένα πεντάκτινο αστέρι —· κάτω υπάρχει ένας κήπος με κρίνους, ένας φράχτης από θάμνους με μια ανοιχτή αψίδα και, μέσα από την αψίδα, βουνά στο βάθος. Το Sol da Alma αλλάζει μερικές λεπτομέρειες με νόημα: το σύννεφο χάνεται και το χέρι μοιάζει να έρχεται από τον ίδιο τον κόσμο· το νόμισμα δεν ακουμπά στα δάχτυλα αλλά αιωρείται πάνω από την παλάμη, σαν ένα δώρο που δεν το έχει πιάσει ακόμη κανείς· το πεντάκτινο αστέρι δίνει τη θέση του σε ένα αστέρι από φως· και ο κήπος αποκτά ένα πέτρινο μονοπάτι που καλεί να μπείτε.

Στο Ταρό της Μασσαλίας δεν υπάρχει ούτε χέρι, ούτε κήπος, ούτε τοπίο: ο Άσος των Πεντάκλων είναι ένα και μοναδικό μεγάλο νόμισμα, σχεδιασμένο σαν ένας διακοσμημένος δίσκος, περιτριγυρισμένο από στιλιζαρισμένα φυλλώματα και άνθη. Είναι η εικόνα της σειράς στην καθαρή της κατάσταση, χωρίς σκηνή.

Ο συμβολισμός, λεπτομέρεια προς λεπτομέρεια

Τα πάντα σε αυτή την κάρτα μιλούν για ένα πράγμα που προσφέρεται και για έναν τόπο όπου μπορεί να μεγαλώσει. Το χέρι δίνει, ο κήπος δέχεται· ανάμεσα στα δύο βρίσκεται η απόφαση εκείνου που ρωτά.

Το ανοιχτό χέρι

Η κίνηση της προσφοράς. Οι Άσοι του Rider-Waite-Smith δείχνουν όλοι ένα χέρι που απλώνει το σύμβολο της σειράς: η δύναμη φτάνει απ' έξω, σαν μια ευκαιρία. Στο Sol da Alma η παλάμη είναι γυρισμένη προς τα πάνω και ανοιχτή — είναι ένα δώρο χωρίς όρους, αλλά και χωρίς εγγυήσεις ότι κάποιος θα το πιάσει.

Το χρυσό νόμισμα

Η χειροπιαστή αξία: χρήματα, αγαθά, αμειβόμενη εργασία, ό,τι μπορεί να μετρηθεί και να χρησιμοποιηθεί. Είναι το σύμβολο ολόκληρης της σειράς, αμοίραστο ακόμη — η ύλη στην πιο απλή και πιο γεμάτη μορφή της.

Το αστέρι

Στο Rider-Waite-Smith, το πεντάκτινο αστέρι του πεντάκλου αντιπροσωπεύει τον άνθρωπο με ανοιχτά χέρια και πόδια, ή τις πέντε αισθήσεις: το πνεύμα μέσα στην ύλη. Στο Sol da Alma είναι ένα αστέρι από λευκό φως, που δίνει στο χρυσάφι ένα νόημα πέρα από το χρήμα — την αξία που λάμπει από μόνη της.

Ο δίσκος που αιωρείται

Ιδιαίτερο στοιχείο της ζωγραφικής του Sol da Alma: το νόμισμα δεν βρίσκεται ακόμη στο χέρι. Η ευκαιρία είναι παρούσα και ορατή, αλλά λείπει η κίνηση που θα την κρατήσει.

Ο κλειστός κήπος

Ο προστατευμένος, καλλιεργημένος χώρος, όπου τα πράγματα μεγαλώνουν με φροντίδα. Είναι η εικόνα της εστίας, της οργανωμένης ζωής, του προετοιμασμένου εδάφους όπου μπορεί να φυτευτεί ο σπόρος.

Η αψίδα με τα τριαντάφυλλα

Το πέρασμα. Ο κήπος δεν είναι φυλακή: έχει μια πόρτα προς τον κόσμο. Αυτό που αρχίζει εδώ μπορεί να οδηγήσει πιο μακριά — στα βουνά που φαίνονται μέσα από την αψίδα.

Το πέτρινο μονοπάτι

Στη ζωγραφική του Sol da Alma, ένα μονοπάτι από πλάκες οδηγεί ως την αψίδα. Η ευημερία του Άσου δεν είναι ένα άλμα: είναι μια σταθερή πορεία, που γίνεται βήμα βήμα, σε στέρεο έδαφος.

Οι λευκοί κρίνοι

Η καθαρότητα της πρόθεσης. Οι ίδιοι κρίνοι εμφανίζονται στον Μάγο του Rider-Waite-Smith, δίπλα στα τριαντάφυλλα: η καθαρή επιθυμία, το κέρδος που δεν χρειάζεται να κρυφτεί.

Τα βουνά στο βάθος

Οι μεγαλύτεροι στόχοι, τα ύψη που κατακτιούνται με χρόνο και κόπο. Είναι μακριά, αλλά φαίνονται: ο Άσος είναι το πρώτο βήμα ενός δρόμου που μπορεί να οδηγήσει ψηλά.

Η ιστορία του Άσου των Πεντάκλων

Το ταρό γεννήθηκε στη βόρεια Ιταλία, τον 15ο αιώνα, ως παιχνίδι με χαρτιά, και οι τέσσερις σειρές του — κύπελλα, σπαθιά, ραβδιά και νομίσματα — είναι οι ίδιες με των λατινικών χαρτιών που παίζονται ακόμη και σήμερα στην Πορτογαλία και στην Ισπανία. Η σειρά των Πεντάκλων ήταν η σειρά των νομισμάτων: στα ιταλικά ονομαζόταν denari, και στα γαλλικά deniers, τα δηνάρια. Στις τράπουλες που ζωγραφίστηκαν για τους Visconti και τους Sforza, στο Μιλάνο, γύρω στο 1450, και ύστερα στις τράπουλες της Μασσαλίας του 17ου και του 18ου αιώνα, ο Άσος ήταν απλώς ένα μεγάλο νόμισμα, πολλές φορές το πιο διακοσμημένο της σειράς.

Με τους αποκρυφιστές του 19ου αιώνα, τα νομίσματα απέκτησαν άλλο όνομα και άλλο νόημα. Το Ερμητικό Τάγμα της Golden Dawn συνέδεσε τις τέσσερις σειρές με τα τέσσερα στοιχεία και έδωσε στα νομίσματα το στοιχείο της Γης· τα μέλη του τα ονόμαζαν επίσης δίσκους ή πεντάκλα, και έβαζαν πάνω τους μαγικά σύμβολα. Οι Άσοι έγιναν οι «ρίζες» των στοιχείων: ο Άσος των Πεντάκλων είναι «η Ρίζα των Δυνάμεων της Γης».

Ο Arthur Edward Waite, που είχε ανήκει στην Golden Dawn, υιοθέτησε το όνομα Pentacles στην τράπουλα που σχεδίασε η Pamela Colman Smith και που εκδόθηκε το 1909, και κάθε νόμισμα άρχισε να φέρει ένα πεντάκτινο αστέρι. Στην περιγραφή που άφησε για την κάρτα, ο Waite μιλά για ένα χέρι που βγαίνει από ένα σύννεφο και κρατά ένα πεντάκλο, και της δίνει τις σημασίες της τέλειας ικανοποίησης, της ευτυχίας και του χρυσού. Η εικόνα του χεριού πάνω από τον κήπο έγινε η πιο γνωστή του Άσου των Πεντάκλων, και αυτήν ακολουθεί το Sol da Alma, με τη δική του ζωγραφική.

Ο Άσος των Πεντάκλων όρθιος: η σημασία

Όρθιος, ο Άσος των Πεντάκλων είναι η κάρτα της χειροπιαστής ευκαιρίας. Αναγγέλλει ένα ξεκίνημα στο υλικό επίπεδο: μια πρόταση για δουλειά, μια αύξηση, μια επιχείρηση που παίρνει μπρος, ένα σπίτι, απρόσμενα χρήματα, μια επένδυση που έχει νόημα. Είναι η στιγμή που μια ιδέα παύει να είναι ιδέα και αποκτά έδαφος — προϋπολογισμό, τόπο, ημερομηνία, συμβόλαιο.

Μιλά και για σταθερότητα και για εμπιστοσύνη στο μέλλον. Όποιος τραβά τον Άσο των Πεντάκλων βρίσκεται συνήθως σε ένα σημείο όπου οι βάσεις έχουν μπει ή πρόκειται να μπουν: το χώμα είναι καλό, ο σπόρος είναι καλός. Είναι από τις πιο ευνοϊκές κάρτες της τράπουλας για οτιδήποτε έχει να κάνει με την ασφάλεια, την άνεση και την ευεξία του σώματος.

Ο Άσος όμως είναι σπόρος, όχι σοδειά. Η κάρτα δεν υπόσχεται άμεσο πλούτο: υπόσχεται μια πραγματική δυνατότητα, που δίνει καρπό μόνο με δουλειά, υπομονή και φροντίδα. Είναι μια κάρτα της σειράς της Γης, και η γη έχει τον δικό της χρόνο. Όποιος τη δέχεται οφείλει να αναρωτηθεί όχι «πόσα θα κερδίσω;», αλλά «τι θα κάνω με αυτό;».

Ο Άσος των Πεντάκλων ανάποδος

Ανάποδος, ο Άσος των Πεντάκλων δεν γίνεται το αντίθετο του εαυτού του: το δώρο εξακολουθεί να είναι εκεί, αλλά μπλοκαρισμένο. Η ευκαιρία υπάρχει και δεν την πιάνει κανείς — από φόβο, από αφηρημάδα, επειδή περιμένει κάτι μεγαλύτερο —, ή την πιάνει και μένει φυλαγμένη, χωρίς ποτέ να φυτευτεί. Είναι τα χρήματα που μπαίνουν και ξοδεύονται χωρίς να χτίσουν τίποτε, το σχέδιο που έχει τα πάντα για να ξεκινήσει και δεν ξεκινά, η πρόταση που την αφήνει κανείς να περάσει.

Μπορεί να δείχνει και ένα ξεκίνημα που αναβάλλεται: το πράγμα έρχεται, αλλά αργότερα, ή σε μικρότερη ποσότητα από όση περίμενε κανείς. Μερικές φορές δείχνει την υπερβολή από την πλευρά της κατοχής — να σκέφτεστε τόσο πολύ το κέρδος ώστε να χάνετε από τα μάτια σας τα υπόλοιπα, ή να γαντζώνεστε με τόση δύναμη από την ασφάλεια ώστε τίποτε καινούργιο να μη βρίσκει χώρο να μπει. Η συμβουλή είναι η ίδια σε όλες τις περιπτώσεις: να κοιτάξετε τι έχετε στο χέρι τώρα, και να αποφασίσετε τι θα κάνετε με αυτό.

Ο Άσος των Πεντάκλων στην αγάπη

Στην αγάπη, ο Άσος των Πεντάκλων μιλά για μια σχέση που πατά γερά στη γη. Σε όποιον είναι μόνος, μπορεί να αναγγέλλει κάποιον αξιόπιστο, παρόντα, που δείχνει αυτό που νιώθει με πράξεις και όχι με λόγια — ή μια γνωριμία που γεννιέται στη δουλειά, σε ένα κοινό σχέδιο, στην πρακτική ζωή. Δεν είναι η κάρτα του ορμητικού πάθους· είναι η κάρτα της σχέσης που χτίζεται και που διαρκεί.

Μέσα σε μια σχέση, δείχνει συνήθως ένα συγκεκριμένο βήμα: να ζήσετε μαζί, να αγοράσετε ένα σπίτι, να ενώσετε τα οικονομικά σας, να κάνετε σοβαρά σχέδια. Είναι μια κάρτα δέσμευσης και συναισθηματικής ασφάλειας. Ανάποδος, μπορεί να δείχνει μια σχέση όπου το υλικό βαραίνει υπερβολικά — τα χρήματα ως πηγή έντασης, η άνεση που πήρε τη θέση της στοργής —, ή μια ευκαιρία αγάπης που την αφήνει κανείς να περάσει από υπερβολική επιφύλαξη.

Ο Άσος των Πεντάκλων στη δουλειά και στα χρήματα

Στη δουλειά και στα χρήματα ο Άσος των Πεντάκλων βρίσκεται στο στοιχείο του. Αναγγέλλει μια καινούργια θέση, μια προαγωγή, έναν σημαντικό πελάτη, μια χρηματοδότηση που εγκρίνεται, μια επιχείρηση που επιτέλους ξεκινά. Για όποιον σκέφτεται να ξεκινήσει ένα έργο, είναι ένα καθαρό σημάδι ότι οι υλικές προϋποθέσεις υπάρχουν. Σε μια ερώτηση για μια πρόταση, λέει ότι είναι γερή και ότι αξίζει τον κόπο.

Στα χρήματα, είναι από τις καλύτερες κάρτες της τράπουλας: χρήματα που μπαίνουν, μια επένδυση με μέλλον, μια αποταμίευση που αρχίζει, μια βάση που δημιουργείται. Θυμίζει όμως ότι τα χρήματα του Άσου είναι σπόρος — αποδίδουν αν χρησιμοποιηθούν σωστά. Ανάποδος, προειδοποιεί να μην ξοδέψετε ό,τι μόλις έφτασε, να μην κάνετε βιαστικές επενδύσεις και να μην αφήσετε μια καλή ευκαιρία να ξεφύγει από υπερβολικό δισταγμό.

Ο Άσος των Πεντάκλων στην υγεία και στην ευεξία

Στις ερωτήσεις για την ευεξία, ο Άσος των Πεντάκλων μιλά για το σώμα και για τις συνήθειες που το στηρίζουν: να αρχίσετε να φροντίζετε τη διατροφή, τον ύπνο, την άσκηση, να ξαναβρείτε χρόνο για τον εαυτό σας. Είναι μια κάρτα ήρεμης ζωτικότητας και συνηθειών που χτίζονται με συνέπεια. Ανάποδος, θυμίζει το σώμα που το αφήσατε για αργότερα. Οι κάρτες δεν υποκαθιστούν καμία ιατρική φροντίδα: εδώ, όπως και σε κάθε άλλη κάρτα, η ανάγνωση μιλά για στάση, και όχι για διάγνωση.

Ο Άσος των Πεντάκλων στην πνευματική ζωή

Στον εσωτερικό δρόμο, ο Άσος των Πεντάκλων θυμίζει ότι και το πνευματικό βιώνεται μέσα στο συγκεκριμένο: στο σώμα, στην καλοκαμωμένη δουλειά, στο τακτοποιημένο σπίτι, στην προσοχή στα απλά πράγματα. Είναι η κάρτα εκείνου που αρχίζει μια άσκηση με πειθαρχία και τακτικότητα, περισσότερο παρά με ενθουσιασμό. Το αστέρι μέσα στο νόμισμα λέει ότι η ύλη δεν είναι το αντίθετο του πνεύματος — είναι ο τόπος όπου εκείνο γίνεται ορατό.

Ο Άσος των Πεντάκλων ως συμβουλή

Ως συμβουλή, ο Άσος των Πεντάκλων λέει: πιάστε αυτό που σας προσφέρεται, και φυτέψτε το. Μην περιμένετε την τέλεια ευκαιρία· αξιοποιήστε τη συγκεκριμένη ευκαιρία που έχετε μπροστά σας. Κάντε τους λογαριασμούς, κάντε το πρώτο πρακτικό βήμα, βάλτε την ιδέα στο χαρτί και ύστερα στην πράξη. Και να έχετε υπομονή: ό,τι αρχίζει καλά, μέσα στη γη, μεγαλώνει αργά και διαρκεί.

Ο Άσος των Πεντάκλων στις θέσεις ενός απλώματος

Στο παρελθόν

Μια ευκαιρία που έβαλε τις βάσεις της σημερινής κατάστασης — μια δουλειά, ένα σπίτι, κάποια χρήματα, μια πρακτική απόφαση που δίνει ακόμη καρπούς.

Στο παρόν

Μια συγκεκριμένη προσφορά βρίσκεται πάνω στο τραπέζι. Το ερώτημα είναι αν θα αξιοποιηθεί.

Στο μέλλον

Ένα γερό ξεκίνημα που έρχεται: μια πρόταση, χρήματα που μπαίνουν, ένα σχέδιο που παίρνει μορφή.

Ως εμπόδιο

Η προσκόλληση στην ασφάλεια που δεν σας αφήνει να ρισκάρετε, ή η ευκαιρία που πάει χαμένη από έλλειψη δράσης.

Ως αποτέλεσμα

Μια στέρεη βάση για να χτίσετε. Το ζήτημα λύνεται με τρόπο συγκεκριμένο και διαρκή.

Αριθμολογία και αντιστοιχίες

Ο Άσος είναι ο σπόρος της σειράς: η δύναμη ακέραιη, αξόδευτη ακόμη, προσφερμένη όπως όταν απλώνει κανείς το χέρι. Στη σειρά των Πεντάκλων — τη σειρά της Γης, του σώματος, των χρημάτων, της τέχνης, του σπιτιού και του αργού χρόνου των πραγμάτων που χτίζονται —, αυτός ο σπόρος είναι όλα όσα μπορούν να αποκτήσουν μορφή και αξία. Οι άλλες εννέα αριθμημένες κάρτες της σειράς δείχνουν τι απογίνεται αυτός ο σπόρος: η ισορροπία του Δύο, το έργο του Τρία, η κατοχή του Τέσσερα, η στέρηση του Πέντε, και ούτω καθεξής ως την αφθονία του Δέκα.

Στην παράδοση της Golden Dawn, ο Άσος των Πεντάκλων δεν έχει πλανήτη ούτε ζώδιο: είναι «η Ρίζα των Δυνάμεων της Γης», το στοιχείο στην προέλευσή του, πριν διαιρεθεί. Η Γη είναι το στοιχείο της σταθερότητας, της υπομονής και της γονιμότητας — αυτό που δέχεται, φυλά και κάνει τα πράγματα να μεγαλώνουν. Γι' αυτό αυτός ο Άσος, αντίθετα από τον Άσο των Ράβδων, δεν είναι μια ορμή: είναι μια βάση.

Συνδυασμοί με άλλες κάρτες

• Ο Μάγος — Μια ιδέα που έχει τώρα τα μέσα για να πραγματοποιηθεί: το ξεκίνημα μιας επιχείρησης ή ενός δικού σας έργου.
• Η Αυτοκράτειρα — Γονιμότητα και υλική αφθονία: ένα σχέδιο που μεγαλώνει, ένα σπίτι που γεμίζει, μια περίοδος ευημερίας.
• Ο Τροχός της Τύχης — Μια ευκαιρία που φτάνει από τύχη, τη σωστή στιγμή· μια ευνοϊκή αλλαγή των περιστάσεων.
• Ο Ήλιος — Επιτυχία καθαρή και άξια: ένας από τους πιο ευνοϊκούς συνδυασμούς για τα χρήματα και τη δουλειά.
• Ο Κόσμος — Ένας υλικός στόχος που πραγματοποιείται ολόκληρος, ή η αρχή ενός νέου κύκλου με γερές βάσεις.
• Δέκα των Πεντάκλων — Από την αρχή ως το τέλος: ένας σπόρος που γίνεται περιουσία, ασφάλεια για την οικογένεια.
• Οκτώ των Πεντάκλων — Μια ευκαιρία για δουλειά που ζητά αφοσίωση και μαθητεία· η τέχνη που αρχίζει.
• Πέντε των Πεντάκλων — Μια χειροπιαστή βοήθεια που φτάνει ύστερα από μια δύσκολη περίοδο· το τέλος μιας στενότητας.
• Άσος των Κυπέλλων — Ένα ξεκίνημα που ενώνει στοργή και ασφάλεια: μια σχέση που αποκτά σπίτι, ή μια δουλειά που γίνεται με μεράκι.
• Άσος των Ράβδων — Ενέργεια και μέσα ταυτόχρονα: ένα καινούργιο σχέδιο που έχει τα πάντα για να ξεκινήσει.
• Ο Διάβολος — Ο κίνδυνος να γίνει η ευκαιρία προσκόλληση: χρήματα που δένουν αντί να ελευθερώνουν.
• Άσος των Σπαθιών — Μια καθαρή απόφαση που ανοίγει τον δρόμο σε ένα χειροπιαστό κέρδος· ένα καλά μελετημένο συμβόλαιο.